|
1921
հունվարի 21 - ՀՍՍՀ Հեղկոմն ընդունեց դեկրետ ՀՍՍՀ Ժողովրդական
տնտեսության խորհուրդ` Ժողտնտխորհ, կազմակերպելու մասին:
հունվարի 23 - Երևանի ժողովրդական համալսարանի հանդիսավոր բացումը
(1923 թվականից` պետական համալսարան):
փետրվարի 5 - ՀՍՍՀ Հեղկոմն ընդունեց դեկրետ Էջմիածնի մատենադարանի
և թանգարանի բազայի վրա Հայաստանի կուլտուր-պատմական
գիտական ինստիտուտ հիմնելու մասին:
փետրվարի 12 - Սկսվեց Վրաստանի մենշևիկյան կառավարության դեմ Լոռու
“Չեզոք գոտու” աշխատավորության ապստամբությունը:
փետրվարի 13 - Դաշնակցականների հակահեղափոխական խռովության սկիզբը:
փետրվարի 25 - Սովետական իշխանության հաստատւմը Վրաստանում:
փետրվարի 26 - Դաշնակցականների հակահեղափոխական խռովության դեմ
կռվելու նպատակով Դիլիջանում ստեղծվեց Հայաստանի հյուսիսային գավառների Ռազմահեղափոխական կոմիտե:
մարտի 8 - Մոսկվայում բացվեց ՌԿ(բ)Կ տասներորդ համագումարը:
մարտի 16 - Մոսկվայում կնքվեց սովետա-թուրքական պայմանագիրը:
ապրիլի 14 - Վ.Ի. Լենինի պատմական նամակը Ադրբեջանի, Վրաստանի,
Հայաստանի, Դաղստանի և Լեռնականների հանրապետության
կոմունիստներին:
ապրիլի 22 - Ալեքսանդրապոլն ազատագրվեց թուրքական զավթիչներից:
մայիսի 21 - ՀՍՍՀ Հեղկոմը վերակազմվեց ՀՍՍՀ Ժողովրդական կոմիսարների
խորհրդի:
հունիսի 24 - ՀՍՍՀ Ժողկոմխորհի դեկրետը պարենմասնատրումը
պարենահարկով փոխարինելու մասին:
հունիսի 26-հուլիսի 13 - Քաղաքացիական կռիվները Զանգեզուրում:
հունիս - Ստեղծվեցին առաջին սովետական տնտեսությունները Հայաստանում:
օգոստոսի 21 - Երևանում բացվեց Հայաստանի կոմերտմիության առաջին
համագումարը:
օգոստոսի 22 - Երևանում բացվեց Հայաստանի արհեստակցական միությունների
առաջին համագումարը:
սեպտեմբերի 21 - ՀՍՍՀ Ժողկոմխորհն ընդունեց դեկրետ Հայաստանում
անգրագիտությունը վերացնելու մասին:
սեպտեմբերի 29 - ՌՍՖՍՀ Կենտգործկոմն ընդունեց դեկրետ “Լազարյան
ճեմարանը Սովետական Հայաստանի կուլտուրայի տուն
վերանվանելու և նրա բոլոր նյութական ու կուլտուրական
արժեքները սովետական Հայաստանի կառավարության
տրամադրության տակ դնելու մասին”:
հոկտեմբերի 13 - Մի կողմից Հայաստանի, Ադրբեջանի ու Վրաստանի,
մյուս կողմից` Թուրքիայի միջև կնքվեց Կարսի պայմանագիրը:
դեկտեմբերի 1 - Հայաստանում սկսվեցին սովետների առաջին ընտրությունները:
դեկտեմբեր - Սկսվեց հայերի հայրենադարձությունը Սովետական Հայաստան:
1921 - Սփյուռքում ձևավորվեց ռամկավար ազատականների կուսակցությունը:
1922
հունվարի 26 - Երևանում բացվեց ՀԿ(բ)Կ առաջին համագումարը:
հունվարի 26- Երևանում բացվեց առաջին պետական դրամատիկական
թատրոնը:
հունվարի 30 - Երևանում բացվեց ՀՍՍՀ բանվորների, գյուղացիների և
կարմիրբանակայինների պատգամավորների սովետների առաջին համագումարը:
փետրվարի 3 - ՀՍՍՀ սովետների առաջին համագումարը հաստատեց ՀՍՍՀ
առաջին սահմանադրությունը:
փետրվարի 19 - Թիֆլիսում բացվեց Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների առաջին համագումարը:
մարտի 12 - Թիֆլիսում տեղի ունեցավ Հայաստանի, Վրաստանի և Ադրբեջանի Կենտգործկոմների ներկայացուցիչների լիազոր կոնֆերանսը, որը հաստատեց Անդրկովկասյան ֆեդերացիայի ստեղծման դաշնակցային պայմանագիրը:
մարտի 27 - Բացվեց ՌԿ(բ)Կ տասնմեկերորդ համագումարը:
նոյեմբերի 7 - Երևանում բցվեց պետական հանրային գրադարանը:
նոյեմբերի 7 - Երևանում բացվեց պետական թանգարանը:
նոյեմբերի 29 - Երևանում բացվեց ՀՍՍՀ սովետների երկրորդ համագումարը:
դեկտեմբերի 10 - Բաքվում բացվեց Անդրկովկասյան սովետների առաջին համագումարը, որը որոշեց ԱՍՍՖՀՄ-ն վերակազմել ԱՍՖՍՀ-ի:
դեկտեմբերի 30 - Սովետների համամիութենական առաջին համագումարում կազմավորվեց Սովետական Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միությունը` ՍՍՀՄ:
1923
հունվարի 29 - Տեղի ունեցավ Երևանի առաջին բանֆակի հանդիսավոր բացումը:
մարտի 13 - Երևանում բացվեց ՀԿ(բ)Կ երկրորդ համագումարը:
մարտի 20 - Թիֆլիսում բացվեց Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների երկրորդ համագումարը:
ապրիլի 16 - ՀՍՍՀ Ժողկոմխորը որոշում ընդունեցՍովետական Հայաստանի պետկինո (հետագայում Հայկինո) ստեղծելու մասին:
ապրիլի 17 - Մոսկվայում բացվեց ՌԿ(բ)Կ տասներկուերորդ համագումարը:
մայիսի 5 - Լույս տեսավ ՀԼԿԵՄ Կենտկոմի օրգան “Ավանգարդ” թերթի առաջին համարը:
հունիսի 2 - ՀՍՍՀ Կենտգործկոմը որոշում ընդունեց Աշխատանքի կարմիր դրոշի շքանշան սահմանելու մասին:
դեկտեմբերի 1 - Երևանում բացվեց Հայաստանի պետական կոնսերվատորիան:
դեկտեմբերի 4 - Երևանում բացվեց ՀՍՍՀ սովետների երրորդ համագումարը:
1924
հունվարի 21 - Վ.Ի. Լենինի մահը:
փետրվարի 26 - ՍՍՀՄ Կենտգործկոմի որոշմամբ Ալեքսանդրապոլ քաղաքը վերանվանվեց Լենինական:
մայիսի 5 - Երևանում բացվեց ՀԿ(բ)Կ երրորդ համագումարը:
մայիսի 13 - Թիֆլիսում բացվեց Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների երրորդ համագումարը:
մայիսի 23 - Մոսկվայում բացվեց ՌԿ(բ)Կ տասներեքերորդ համագումարը:
նոյեմբերի 7 - Շարք մտավ Ղափանի պղնձաձուլարանը:
1925
մարտի 12 - Երևանում բացվեց ՀՍՍՀ սովետների հինգերորդ համագումարը:
ապրիլի 27 - Երևանում բացվեց ՀՍՍՀ գիտության և արվեստի ինստիտուտը:
հունիսի 21 - Շիրակի ջրանցքի հանդիսավոր բացումը:
նոյեմբերի 30 - Երևանում բացվեց ՀԿ(բ)Կ չորրորդ համագումարը:
դեկտեմբերի 5 - Թիֆլիսում բացվեց Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների չորրորդ համագումարը:
դեկտեմբերի 18 - Մոսկվայում բացվեց ՀամԿ(բ)Կ տասնչորսերորդ համագումարը:
1926
մայիսի 16 - Երևանի առաջին հիդրոէլեկտրակայանի գործարկումը:
օգոստոսի 26 - Բացվեց “Արզնի” առողջարանը:
1927
մարտի 20 - Երևանում բացվեց ՀՍՍՀ սովետների հինգերորդ համագումարը:
հուլիսի 24 - Ձորագէսի հանդիսավոր հիմնադրումը:
նոյեմբերի 13 - Բացվեց ՀԿ(բ)Կ հինգերորդ համագումարը:
նոյեմբերի 21 - Թիֆլիսում բացվեց Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների հինգերորդ համագումարը:
դեկտենբերի 2 - Մոսկվայում բացվեց ՀամԿ(բ)Կ տասնհինգերորդ համագումարը:
1928
նոյեմբերի 1 - Լենինականում բացվեց Հայաստանի պետական երկրորդ դրամատիկ թատրոնը:
նոյեմբերի 17 - Երևանում բացվեց Հայաստանի կոլտնտեսությունների առաջին համագումարը:
նոյեմբերի 29 - Տեղի ունեցավ Լենինականի Մայիսյան ապստամբության անվան տեքստիլ գործարանի և հիդրոէլեկտրակայանի գործարկումը:
1929
հունվարի 20 - Բացվեց ՀԿ(բ)Կ վեցերորդ համագումարը:
ապրիլի 7 - Բացվեց ՀՍՍՀ սովետների վեցերորդ համագումարը, որտեղ հաստատվեց ՀՍՍՀ ժողովրդական տնտեսության զարգացման առաջին հնգամյա պլանը:
նոյեմբերի 29 - Բացվեց Երևանի պատանի հանդիսատեսի թատրոնը:
նոյեմբերի 29 - Տեղի ունեցավ Լենինական-Արթիկ երկաթգծի հանդիսավոր բացումը:
1930
մարտի 1 - Սկսեց աշխատել Սարդարապատի մեքենատրակտորային կայանը`առաջինը Սովետական Հայաստանում:
մայիսի 24 - Երևանում բացվեց ՀԿ(բ)Կ յոթերորդ համագումարը:
հունիսի 5 - Թիֆլիսում բացվեց Անդրկովկասյան կոմունիստական կազմակերպությունների վեցերորդ համագումարը:
հունիսի 26 - Բացվեց ՀամԿ(բ)Կ տասնվեցերորդ համագումարը:
հուլիսի 25 - ՀամԿ(բ)Կ Կենտկոմը որոշում ընդունեց ընդհանուր պարտադիր տարրական ուսուցում մտցնելու մասին:
օգոստոսի 5 - ՀՍՍՀ Կենտգործկոմը և Ժողկոմխորհը որոշում ընդունեց ՀՍՍՀ գավառները վերացնելու մասին: Հանրապետությունը բաժանվեց 25 շրջանի:
նոյեմբերի 1 - ՀՍՍՀ Ժողկոմխորհը որոշում ընդունեց ՀՍՍՀ գիտության և արվեստի ինստիտուտը վերակառուցելու և այն գիտությունների ինստիտուտ վերանվանելու մասին:
նոյեմբերի 29 - Բացվեց Փոքր Սարդարապատի ջրանցքը:
|
